Wieczny szach

Wieczny szach

W szachach istnieją różne rodzaje szacha, ale czym właściwie jest wieczny szach? Czy rzeczywiście chodzi o „szachowanie w nieskończoność”? Przekonajmy się!

Oto, co musisz wiedzieć na temat wiecznego szacha:


Czym jest wieczny szach?

Wieczny szach jest dokładnie tym, na co wskazuje nazwa: serią szachów, która teoretycznie mogłaby trwać w nieskończoność. Na szczęście w szachach obowiązuje zasada „trzykrotnego powtórzenia pozycji”, zgodnie z którą partia kończy się remisem, jeśli ta sama pozycja pojawi się trzykrotnie w tej samej partii. Dzięki temu gracze nie muszą tkwić bez końca przy szachownicy z przeciwnikiem, który uparcie powtarza te same posunięcia!

W poniższej historycznej partii pomiędzy GM-em Bobbym Fischerem a GM-em Mikhailem Talem pojedynek zakończył się remisem po ruchu Tala 21…Hg4+:

Dlaczego ta partia zakończyła się remisem? Stało się tak z powodu wiecznego szacha, który nastąpił w kolejnych posunięciach – pozycja powtórzy się trzykrotnie i zgodnie z zasadami partia kończy się remisem.

perpetual check
Białe nie mogą uniknąć wiecznego szacha!

Warto podkreślić, że białe nie mają żadnej możliwości ucieczki przed nieustannymi szachami ze strony czarnego hetmana. Skoro poznałeś już pojęcie wiecznego szacha, być może nasuwa Ci się pytanie: „Dlaczego wieczny szach odgrywa w szachach tak istotną rolę?”

Dlaczego warto znać pojęcie wiecznego szacha?

Umiejętność dostrzegania wiecznego szacha ma ogromne znaczenie – może ocalić partię przed porażką. Z drugiej strony, trzeba również umieć go unikać, gdy mamy wygraną! W poniższej pozycji czarne mają dużą przewagę materialną, ale ruch należy do białych. Co byś zagrał? 

perpetual check
Ruch białych.

Jedynym sposobem na uratowanie remisu dla białych jest wieczny szach! Po He8+ czarne muszą zagrać Kh7 i schemat się powtarza. Remis jest nieunikniony i białe ratują partię!

perpetual check
Dzięki wiecznemu szachowi można uratować remis, nawet stojąc na straconej pozycji.

A co, jeśli to Ty masz dużą przewagę materialną i chcesz uniknąć wiecznego szacha? Załóżmy, że w tej samej pozycji na ruchu są czarne. Jak mogą uratować się przed wiecznym szachem, który zaczyna się na polu e8?

perpetual check
Ruch czarnych: znajdź sposób, by zapobiec wiecznemu szachowi.

Istnieje kilka sposobów, by powstrzymać wiecznego szacha, ale najprostszy to zablokowanie szacha na e8 ruchem Wb8 albo Kf8.

perpetual check
Wiecznego szacha można powstrzymać zarówno ruchem Wb8, jak i Kf8.

Sprawdź się!

Skoro wiesz już, czym jest wieczny szach, dlaczego jest ważny i jak może uratować Cię przed przegraniem partii, czas sprawdzić nowe umiejętności w praktyce!

W poniższej pozycji czarne właśnie zagrały a6–a5, a białe mają wieżę i wolnego piona mniej. Jak białe mogą uratować pozycję dzięki wiecznemu szachowi?

perpetual check
Jak białe mogą uratować się w tej pozycji?

Tak! Ruch Hf7+ wymusza wiecznego szacha!

perpetual check
Hf7+ to początek wiecznego szacha!

Po ruchu Hf7+ czarne muszą odpowiedzieć Kh8 i sytuacja powtarza się aż do trzykrotnego powtórzenia pozycji, co kończy partię remisem. Oto cała sekwencja wiecznego szacha:

perpetual check
Wieczny szach uratował partię!

Podsumowanie

Dzięki temu, że poznałeś pojęcie wiecznego szacha, będziesz potrafił rozpoznawać sytuacje, w których może się pojawić. Wiesz już też, że wieczny szach często bywa ratunkiem nawet wtedy, gdy przegrywasz. Wykorzystaj nowo zdobytą wiedzę w swoich partiach i niech wieczne szachy pomogą Ci ocalić wiele trudnych pozycji!

Explore More Chess Terms